Bedrijfsopvolgingsregeling 2026: zo bespaar je op erfbelasting

Je bouwt al jaren aan je bedrijf. De omzet groeit, het vermogen in je BV groeit mee. Op de achtergrond speelt een vraag die de meeste ondernemers liever wegschuiven: wat gebeurt hiermee als jij er niet meer bent, of als je het overdraagt aan je kind?

Want zonder dat je er iets voor doet, kan die overdracht de ontvanger honderdduizenden euro's aan erfbelasting kosten.

Met de bedrijfsopvolgingsregeling kun je op die erfbelasting besparen, soms voor een groot deel. Laten we het nuchter doorrekenen.

Wat de bedrijfsopvolgingsregeling precies is

De bedrijfsopvolgingsregeling, kortweg de BOR, is een vrijstelling van erfbelasting of schenkbelasting voor wie een bedrijf erft of geschonken krijgt en dat bedrijf voortzet.

De regeling geldt voor een actieve, lopende onderneming. Niet voor beleggingen. De Belastingdienst is daar duidelijk over: geld dat in een BV staat te beleggen, valt buiten de BOR, ook als die BV verder gewoon een echt bedrijf is.

Gaat het om jouw eenmanszaak, je vof, of de aandelen in je BV? Dan komt de waarde van dat ondernemingsvermogen in aanmerking voor de vrijstelling, mits de opvolger aan een paar voorwaarden voldoet.

De vrijstelling van de bedrijfsopvolgingsregeling in 2026: 100 procent tot 1.543.500 euro

Voor 2026 werkt de vrijstelling in twee stappen.

Ondernemingsvermogen tot 1.543.500 euro is voor 100 procent vrijgesteld. Daar betaalt de opvolger dus helemaal geen erfbelasting of schenkbelasting over.

Komt de waarde van het ondernemingsvermogen boven dat bedrag uit? Dan is het meerdere voor 75 procent vrijgesteld. Alleen het overige kwart wordt gewoon belast tegen het normale tarief.

Voor een kind of partner is dat tarief 10 procent tot 158.669 euro, en 20 procent over het deel daarboven. Zonder de BOR loopt dat tarief dus al snel behoorlijk op bij een onderneming van substantiële waarde.

Even rekenen: het verschil met en zonder de bedrijfsopvolgingsregeling

Stel: je laat je BV, met een ondernemingsvermogen van 2.000.000 euro, na aan één kind.

Zonder de bedrijfsopvolgingsregeling trek je eerst de algemene kindvrijstelling van 26.230 euro af. Er blijft dan 1.973.770 euro belastbaar over. Daarover betaalt je kind 10 procent tot 158.669 euro, plus 20 procent over de rest. Samen komt dat neer op ongeveer 378.887 euro aan erfbelasting.

Met de bedrijfsopvolgingsregeling is 1.543.500 euro volledig vrijgesteld. Over het surplus van 456.500 euro is 75 procent vrijgesteld, dus blijft 25 procent daarvan belast: 114.125 euro. Trek je daar de algemene kindvrijstelling van af, dan blijft 87.895 euro belastbaar over. Dat bedrag valt volledig in de eerste schijf, tegen 10 procent. Dat is ongeveer 8.790 euro aan erfbelasting.

Het verschil: ongeveer 370.000 euro. Niet door een truc, maar door simpelweg te voldoen aan de voorwaarden van een bestaande regeling.

De voorwaarden die je niet mag missen

De vrijstelling komt niet vanzelf. Er zijn een paar harde eisen, en die verschillen bij schenken en bij erven.

Kort samengevat gelden deze eisen:

• Erf je een onderneming? Dan moet de vorige eigenaar minstens één jaar eigenaar zijn geweest. Er geldt geen minimumleeftijd voor de erfgenaam.

• Krijg je een onderneming geschonken? Dan moet de schenker minstens vijf jaar eigenaar zijn geweest, en moet jij zelf minstens 21 jaar zijn.

• Kreeg je de onderneming op of na 1 januari 2025? Dan moet je minimaal drie jaar doorgaan met de bedrijfsactiviteiten, of minstens drie jaar eigenaar blijven van de aandelen die je hebt gekregen. Voor overdrachten van vóór die datum was dat nog vijf jaar.

Stop je eerder, dan vervalt de vrijstelling gedeeltelijk met terugwerkende kracht. De opvolger krijgt dan alsnog een aanslag over het bedrag waarvoor de vrijstelling ten onrechte is toegepast.

De valkuil: beleggingen en overtollige kas tellen niet mee

Hier gaat het in de praktijk het vaakst mis, vooral bij DGA's die hun BV ook gebruiken om vermogen op te bouwen.

Alleen het vermogen dat de onderneming écht nodig heeft voor de bedrijfsvoering telt als ondernemingsvermogen. Staat er in je holding een aandelenportefeuille, een pand dat je verhuurt zonder dat het bij je bedrijf hoort, of gewoon een fors kassaldo dat allang niet meer nodig is voor de dagelijkse bedrijfsvoering? Dan valt dat deel buiten de BOR en wordt het bij overdracht gewoon belast als privévermogen.

Dat raakt precies het punt dat ik vaker beschrijf: geld dat je in je BV laat staan omdat het daar fiscaal gunstig groeit, is voor de erfbelasting een ander verhaal dan geld dat in de onderneming zelf omgaat.

Hoe meer overtollig vermogen er in de loop der jaren in de holding is opgebouwd, hoe groter het deel van de nalatenschap dat straks buiten de vrijstelling valt.

Fouten die ik in de praktijk zie

De meest gemaakte fout is simpel: er wordt helemaal niet over nagedacht tot het te laat is. Een bedrijfsoverdracht regel je het liefst ruim van tevoren, niet op het moment dat het al moet.

Een tweede fout is dat ondernemers denken dat hun hele BV automatisch onder de BOR valt, terwijl een deel daarvan feitelijk beleggingsvermogen is geworden. Dat kom je meestal pas tegen als de waardering van de onderneming wordt gemaakt, en dan is het vaak te laat om er nog iets aan te doen.

En een derde: de voortzettingseis wordt onderschat. Verkoop je de aandelen binnen drie jaar na de overdracht, bijvoorbeeld omdat de opvolger het toch niet zag zitten? Dan kan een deel van de vrijstelling met terugwerkende kracht vervallen.

Tot slot

De bedrijfsopvolgingsregeling kan het verschil maken tussen een erfenis die een opvolger financieel in de problemen brengt, en een overdracht die soepel verloopt. Maar de regeling is voorwaardelijk, en de details bepalen of je daadwerkelijk voor de vrijstelling in aanmerking komt.

Denk je aan bedrijfsopvolging, of heb je vermogen in je BV dat je liever niet ziet sneuvelen bij een toekomstige overdracht? Reken het na met mijn gratis rekentools, of plan een vrijblijvende kennismaking.

Dan kijken we samen naar de waarde van je onderneming, hoeveel daarvan echt ondernemingsvermogen is, en wat een overdracht op dit moment zou kosten of opleveren. En natuurlijk hoe je dit vermogen voor jou aan het werk gaat zetten zonder dat het minder waard wordt door inflatie.

Dit artikel is bedoeld als algemene informatie en niet als persoonlijk fiscaal of juridisch advies. Bedragen en percentages gelden voor 2026 en worden jaarlijks geïndexeerd. Bronnen: Belastingdienst over de bedrijfsopvolgingsregeling en de tarieven erfbelasting 2026.